[NOTE บน Kilala] Rei Nguyen: "กลิ่นแบบญี่ปุ่นคือความแนบเนียนที่เป็นเอเชียอย่างลึกซึ้ง"

โลกของกลิ่นเป็นสิ่งที่ทั้งลึกลับและน่าหลงใหลเสมอ ถ้ามองกลิ่นเป็นศิลปะ คนที่สร้างกลิ่นก็ย่อมเป็นศิลปิน ในเวียดนาม นอกจากน้ำหอมแล้ว งานอดิเรก "เล่นกับกลิ่น" ผ่านน้ำมันหอมระเหยก็ค่อย ๆ เป็นที่นิยมในช่วงไม่กี่ปีมานี้ แบรนด์อาจมีมาก แต่คนที่มีความรู้ลึกในการสร้างกลิ่นยังหาได้ยาก โชคดีที่ Kilala ได้พบกับ Rei Nguyen ศิลปินกลิ่นที่จัดนิทรรศการกลิ่นที่ญี่ปุ่นในปี 2019
ต่างจากสาขาอย่างเศรษฐศาสตร์หรือสังคมศาสตร์ที่อาศัยความพยายามและการเรียนอย่างขยันเป็นหลัก ศิลปะเป็นเรื่องเฉพาะกว่า เพราะพรสวรรค์มีส่วนชี้ขาดบนเส้นทางยาวไกลของการตามความหลงใหลจนประสบความสำเร็จ และบางคนก็ "ถูกอาชีพเลือก" ผ่านจุดเปลี่ยนที่น้อยคนจะคาดคิด
ผู้เขียนรู้จัก NOTE แบรนด์น้ำหอม ก่อนจะรู้จัก Rei Nguyen ผู้ก่อตั้งแบรนด์ ความประทับใจแรกเมื่อเห็นรูปของ Rei คือผู้หญิงคนนี้เกิดมาเพื่อกลิ่นจริง ๆ และเมื่อได้พบตัวจริงก็ยิ่งยืนยันอย่างนั้น เธอมีท่าทีอ่อนโยนและไม่เร่งรีบแบบศิลปิน ที่น่าแปลกใจยิ่งกว่าคือ วิชาแรกที่ Rei เรียนคือการธนาคาร

ศิลปินกลิ่น Rei Nguyen | ที่มา: Kilala.vn
Kilala ได้พบ Rei ในเช้าวันจันทร์ที่ NOTE และได้คุยกันในบทสนทนาที่เปิดโลกของ Rei Nguyen ซึ่งเต็มไปด้วยกลิ่น
สวัสดี Rei Nguyen งานของคุณและงานของคนในสาขานี้เกี่ยวกับอะไร
สวัสดีผู้อ่าน Kilala ทุกคน เพื่อให้นึกภาพง่ายขึ้น ลองคิดว่าสาขากลิ่นคล้ายกับศิลปะแขนงอื่น จิตรกรวาดภาพ นักประพันธ์เพลงเล่นเครื่องดนตรีเพื่อแต่งเพลง นักร้องร้องเพลง ส่วนศิลปินกลิ่น เมื่อมีความรู้สึกหรือปรัชญาที่กลั่นกรองแล้ว ก็ใช้กลิ่นเป็นตัวส่งสาร
ดูเหมือนคนในอาชีพของคุณจะเกิดมาพร้อมจมูกที่ดีมาก สิ่งนี้ให้ข้อดีอะไร และมี "อุบัติเหตุ" ขำ ๆ อะไรบ้าง
คนมักคิดว่าคนทำกลิ่นต้องมีจมูกที่ไวมาก หรือเป็นอัจฉริยะแต่กำเนิด แต่ในมุมของฉัน ก็เหมือนสาขาสร้างสรรค์หรือศิลปะอื่น พรสวรรค์มีแค่ 5 – 10% อีก 90% ต้องฝึกเอง ฝึกฝนและเรียนรู้ต่อไปเรื่อย ๆ และมองเป็นการเดินทางในทุกวัน
ส่วนสิ่งที่จมูกไว ๆ ให้ฉัน ฉันมองชีวิตผ่านเลนส์ของกลิ่น บางครั้งสิ่งที่ทำให้ฉันรัก ไม่ชอบ ดีใจ หรือเศร้า ก็มาทางกลิ่นด้วย สิ่งที่ทำให้ฉันประทับใจคือกลิ่น และสิ่งที่ทำให้ฉันไม่ชอบก็คือกลิ่นเช่นกัน
ตอนที่คุณตัดสินใจทำงานกับกลิ่น อาชีพนี้ยังค่อนข้างแปลกใหม่ในเวียดนาม อะไรทำให้คุณเลือกเส้นทางที่ตอนนั้นยังค่อนข้างเลือนราง
ทุกคนมีเหตุผล มีเรื่องราวที่ทำให้ตามหาบางสิ่ง โดยเฉพาะเรื่องที่ผูกกับหมุดหมายในชีวิต ฉันก็เหมือนกัน เส้นทางที่ฉันเลือกอาจดูเลือนรางในสายตาคนอื่นในตอนแรก แต่สำหรับฉันไม่ใช่อย่างนั้น
แม้ฉันจะเริ่มต้นกับกลิ่นจากศูนย์ ยังไม่มีอะไรเป็นรูปเป็นร่าง แต่ฉันรู้อยู่แล้วว่าใน 5 ปี 10 ปี 20 ปี ฉันจะอยู่ตรงไหนและทำอะไรไปแล้วบ้าง นั่นคือสิ่งที่ทำให้ฉันมั่นใจที่สุดที่จะเริ่มเดินบนเส้นทางของตัวเอง

การสร้างกลิ่นต้องใช้ขวดและเครื่องมือเฉพาะ | ที่มา: Kilala.vn
เมื่อนึกถึงน้ำหอม คนจะนึกถึงฝรั่งเศสและอิตาลี บ้านเกิดของแบรนด์ชั้นนำที่งดงามและโอ่อ่า แล้วทำไมคุณจึงเลือกญี่ปุ่น
ฉันไม่ได้เลือกญี่ปุ่นด้วยเหตุผลยิ่งใหญ่อะไร แค่เพราะฉันชอบเป็นการส่วนตัว ฉันโตมากับมังงะและอนิเมะญี่ปุ่น ตอนเด็กก็ขีดเขียนรูปโดราเอมอน โคนัน ดราก้อนบอล…
เมื่อโตขึ้น ญี่ปุ่นกลายเป็นประเทศที่เต็มไปด้วยกลิ่นสำหรับฉัน มีความเป็นเอกลักษณ์ด้านกลิ่นที่น้อยคนสังเกต ฉันคิดว่าแต่ละคนเลือกต่างกัน และฉันเลือกตามความรู้สึกของตัวเอง
ภาษาเป็นอุปสรรคสำหรับคุณไหม
แน่นอน ถ้าคุณรู้จักวัฒนธรรมญี่ปุ่นหรือเคยไปเที่ยวประเทศนี้ คุณจะสังเกตว่าแม้คนญี่ปุ่นจะพูดภาษาอังกฤษได้ บางคนพูดได้ดีมาก แต่พวกเขามักใช้ภาษาญี่ปุ่น และนั่นเป็นสิ่งที่ฉันเคารพ แม้แต่ในเวียดนาม ฉันก็รู้สึกเอ็นดูและเคารพคนที่สื่อสารด้วยภาษาแม่ของฉันได้

แต่ที่สำคัญที่สุด กลิ่นเดินคู่กับวัฒนธรรม และการเข้าใจวัฒนธรรมก็ไม่มีความหมายถ้าไม่มาพร้อมภาษา ฉันจึงต้องเรียนภาษาญี่ปุ่นก่อนไปญี่ปุ่น และเมื่อไปถึงก็เรียนภาษาต่อ พยายามอ่านทุกแหล่งที่หาได้และพบปะคนญี่ปุ่น เพื่อซึมซับจิตวิญญาณและวัฒนธรรมของดินแดนอาทิตย์อุทัยให้ครบถ้วน
วัฒนธรรมญี่ปุ่นช่วยให้คุณสร้างกลิ่นอย่างไร
ญี่ปุ่นมีศิลปะที่มีชื่อเสียงหลายแขนง หนึ่งในนั้นคือศิลปะ วิถีแห่งธูปหอม หรือโคโด (香道) แม้ธูปหอมจะชื่นชมผ่านการดม แต่แทนที่จะพูดว่า "香を嗅ぐ" (คะ โวะ คะงุ) คนญี่ปุ่นพูดว่า "香を聞く" (คะ โวะ คิคุ) ซึ่งแปลคร่าว ๆ ว่า "ฟังธูปหอม" เป็นพิธีที่ทุกคนที่ร่วมต้อง "ปิด" ประสาทสัมผัสบางอย่างไว้ชั่วครู่ เพื่อตั้งใจฟังเสียงไม้ที่กำลังไหม้ และหลับตาสัมผัสกลิ่นผ่านจมูก
มุมมองของฉันอาจได้รับอิทธิพลจากวัฒนธรรมญี่ปุ่นมาก ส่วนหนึ่งคือแนวคิด "Meiwaku – 迷惑" (วัฒนธรรมที่ไม่อยากรบกวนผู้อื่น) และกลิ่นแบบญี่ปุ่นก็เป็นอย่างนั้น ไม่ฉุนแรง แต่แนบเนียนและไม่โอ้อวด
สำหรับฉัน กลิ่นไม่จำเป็นต้องอวดตัวเพื่อดึงดูดหรือทำให้คนอื่นหลงใหล เมื่อฉัน "สวม" กลิ่นหรือใช้กลิ่นในพื้นที่หนึ่ง กลิ่นนั้นแค่อยู่ตรงนั้นเพื่อให้ฉันรู้สึกสบาย มั่นใจ และกลมกลืนกับช่วงเวลานั้น มันยังเป็นวิธีที่ฉันได้มองเข้าไปในตัวเอง ฟังกลิ่น และเป็นหนึ่งเดียวกับมัน
แล้วกลิ่นไหนที่ทำให้คุณนึกถึงญี่ปุ่น
กลิ่นของญี่ปุ่นเก็บใส่ขวดยากมาก กลิ่นอยู่บนถนนที่คุณเดิน ในเส้นผมของเพื่อนสนิท ในความทรงจำ… แต่สำหรับฉันโดยเฉพาะ คือมัสก์ เพราะเพื่อนผู้หญิงชาวญี่ปุ่นของฉันส่วนใหญ่มีกลิ่นมัสก์อ่อนโยนมากที่ฉันได้กลิ่นทุกครั้งที่ออกไปด้วยกัน
อีกกลิ่นที่ฉันรักมากคือ ดอกหอมหมื่นลี้ หรือคินโมคุเซ ในฤดูใบไม้ร่วงตอนที่ฉันเรียนอยู่ที่โตเกียว ฉันมักเดินบนถนนที่สองข้างมีดอกหอมหมื่นลี้บานเต็มต้น ดอกเล็กนิดเดียว แต่มีกลิ่นพีช กลิ่นหนัง… ที่เข้มข้นมากในโน้ตเล็ก ๆ โน้ตเดียว และความทรงจำของฤดูใบไม้ร่วงกับฤดูหนาว ที่เดินบนถนนท่ามกลางกลิ่นดอกหอมหมื่นลี้ คือสิ่งที่ฉันคิดถึงตั้งแต่กลับมาเวียดนาม
ได้ยินว่าคุณชื่นชมอาจารย์ชาวญี่ปุ่นของคุณมาก คุณได้เรียนรู้อะไรจากท่าน
ครูทุกคนทิ้งร่องรอยไว้บนการเดินทางของแต่ละคน จาก Satori Osawa ฉันรับมุมมองของท่านต่อศิลปะ โดยเฉพาะศิลปะของการดม ต่างจากสาขาที่จับต้องได้ซึ่งมองเห็นด้วยตาอย่างงานปั้น หรือได้ยินด้วยหูอย่างดนตรี กลิ่นนั้นสงวนตัวและมองไม่เห็น

Rei Nguyen กับอาจารย์ Satori Osawa | ที่มา: Rei Nguyen
แล้วกับศิลปะที่ "ถ่อมตัว" แบบนี้ ฉันควรทำอย่างไร ฉันก็ถ่อมตัว และฉันมองศิลปะเป็นกาวที่เชื่อมและประสานผู้คน ศิลปะไม่ใช่ของสำหรับคนมีเงิน ชนชั้นสูง หรือไว้อวดฐานะ ศิลปะคือวัตถุดิบที่คนใช้ทำให้ชีวิตมีความหมายมากขึ้น และทำให้ผู้คนใกล้กันมากขึ้น
กลิ่นบอกบุคลิกของคนได้ไหม และกลิ่นแบบไหนที่บรรยายตัวตนของ Rei Nguyen
ฉันรักพัชชูลี (Patchouli) มาก พืชล้มลุกต้นเล็กที่โตชิดพื้น แต่มีกลิ่นไม้และกลิ่นดินหลังฝน คนบอกว่าพัชชูลีเป็นกลิ่นผู้ชายและมืดหม่น แต่ฉันว่าพัชชูลีเหมือนฉัน ตัวเล็กแต่ข้างในแข็งแรง มันเป็นกลิ่นหนึ่ง และวัตถุดิบหนึ่ง ที่ฉันพยายามอย่างหนักเพื่อให้เชี่ยวชาญ ทั้งตอนเรียน ตอนทำงาน และตอนใช้ในกลิ่นของฉัน
โดยเฉลี่ย คุณใช้เวลานานแค่ไหนในการสร้างกลิ่นใหม่หนึ่งกลิ่น
ด้วยลักษณะของงาน ฉันแบ่งเป็นสองส่วน คือพัฒนากลิ่นให้ลูกค้า และพัฒนากลิ่นในทิศทางของตัวเอง
โดยปกติ โปรเจกต์ที่ทำให้ลูกค้าไม่นานนัก บางครั้งแค่ 3 เดือนหรือ 6 เดือน แต่กลิ่นที่ทำให้ตัวเองหรือสำหรับโปรเจกต์ศิลปะที่อยากทำจะใช้เวลานานกว่า
เวลาสร้างสรรค์ การทำกลิ่นก็เหมือนศิลปะแขนงอื่น บางครั้งทำวันแล้ววันเล่าก็ยังไม่เสร็จ ถึงจุดหนึ่งฉันรู้ว่าต้องหยุดไว้ก่อน ปล่อยกลิ่นนั้นค้างไว้ แล้วไปทำกลิ่นอื่น

แล้วหลังจากราว 1 หรือ 2 เดือน หรือเมื่อพร้อมจริง ๆ ฉันจะกลับมาที่กลิ่นเดิม ทบทวนทิศทางเพื่อตัดสินว่าจะไปต่อ หรือทิ้งทุกอย่างแล้วเริ่มใหม่ อาจพูดได้ว่าเป็นกระบวนการชั่งตวงวัด ที่มีหลายสิ่งต้องคิดซึ่งมาจากความรู้สึกของฉันเอง
การใช้กลิ่น เช่น น้ำมันหอมระเหย ดูเหมือนจะกลายเป็นกระแสในเวียดนามช่วงนี้ แต่ยังมีไม่มากที่เข้าใจวิธีใช้กลิ่นให้ดี
ช่วยเล่าสักนิดได้ไหมว่าจะเลือกกลิ่นสำหรับพื้นที่อยู่อาศัยตามอากาศหรือฤดูอย่างไร
ฉันดีใจมากที่สาขานี้ค่อย ๆ เป็นที่ยอมรับในเวียดนาม ยิ่งคนรู้จักและเรียนรู้เรื่องกลิ่นมากเท่าไร มันก็จะพัฒนาต่อไปได้ไกลเท่านั้น
ไม่ว่าที่ไหน สิ่งสำคัญที่สุดในการเลือกกลิ่นขึ้นอยู่กับพื้นที่อยู่อาศัยเป็นหลัก ก่อนเลือกกลิ่น ลองถามตัวเองว่า อยากใช้ตรงไหนในบ้าน พื้นที่กว้างหรือแคบ ในร่มหรือกลางแจ้ง ใครใช้พื้นที่ร่วมกับคุณ (ครอบครัวหรือคนแปลกหน้า) พื้นที่นั้นใช้ทำอะไร… เพื่อจะเลือกกลิ่นที่เข้ากันได้
เล่าเรื่องแบรนด์ของคุณเองสักนิด "NOTE" ฟังดูเหมือนชั้นของกลิ่นที่มักใช้กับน้ำหอม แล้ว NOTE ของคุณคือ Top Notes (ชั้นที่ได้กลิ่นทันทีหลังฉีด) Middle Notes (ตัวกลิ่นหลักที่ตามมา) หรือ Base Notes (ชั้นที่อยู่บนผิวนานที่สุด)
โน้ตในกลิ่นก็เหมือนโน้ตในดนตรี เป็นหนึ่งในส่วนที่เล็กที่สุดที่ประกอบเป็นแอคคอร์ด หลายแอคคอร์ดประกอบเป็นบทประพันธ์ที่ยาวขึ้น และทั้งหมดรวมกันเป็นน้ำหอมที่สมบูรณ์

NOTE "ลูกคนแรก" ของ Rei Nguyen | ที่มา: Kilala.vn
ตอนเริ่ม NOTE ฉันคิดง่าย ๆ ว่านี่คือที่สำหรับแบ่งปันศิลปะของการดมผ่านผลิตภัณฑ์ของ NOTE นอกจากนั้น ฉันกับเพื่อนร่วมงานยังทำกิจกรรมเสริม เช่น จัดเวิร์กช็อป ร่วมเวทีพูดคุยและนิทรรศการ เพื่อเล่าเรื่องกลิ่นให้คนฟัง
สิ่งนี้ไม่ได้ทำเสร็จในคืนเดียว แต่เป็นความพยายามที่ช้าและสม่ำเสมอ NOTE จัดกิจกรรมทุกสัปดาห์อย่างต่อเนื่องและตอนนี้เข้าปีที่ 3 แล้ว แต่ละครั้งเป็นกลุ่มเล็ก แค่ 10 – 15 คน แต่แต่ละคนก็เล่าต่อให้คนถัดไป เกิดเป็นแรงกระเพื่อมที่กว้างและเป็นธรรมชาติมาก นี่คือกิจกรรมที่ฉันจะทำต่อไป และฉันภูมิใจเสมอที่ทีมของฉันนำมันไปถึงผู้คนได้
ช่วยเล่าเรื่องนิทรรศการกลิ่นของคุณที่ญี่ปุ่นในปี 2019 สักนิดได้ไหม
คอลเลกชันที่ฉันเปิดตัวในนิทรรศการที่ญี่ปุ่นคือ "Scent of Japan" กลิ่นของญี่ปุ่นผ่าน 4 ฤดู คือ ใบไม้ผลิ ร้อน ใบไม้ร่วง และหนาว พูดตามตรง ตอนนั้นฉันค่อนข้างเขิน เพราะฉันเป็นคนต่างชาติ มุมมองของฉันต่อญี่ปุ่นจึงมาจากเลนส์ที่ต่างจากที่คนญี่ปุ่นมองประเทศของตัวเอง และฉันกังวลว่ามุมมองของฉันจะถูกรับอย่างไร


ภาพบางส่วนจากนิทรรศการกลิ่นของ Rei Nguyen ที่ญี่ปุ่นในปี 2019
โชคดีที่ฉันได้รับการสนับสนุนจากอาจารย์ เพื่อน และรุ่นพี่ระหว่างเรียนและทำงานที่ญี่ปุ่น ผ่านนิทรรศการนี้ ฉันได้แนะนำและแบ่งปันมุมมองของตัวเองผ่านกลิ่น และได้รับความเห็นมากมายเพื่อขัดเกลากลิ่นของฉันต่อไป
พื้นที่จัดนิทรรศการเป็นแกลเลอรีเครื่องปั้นดินเผา เป็นพื้นที่ที่ดั้งเดิมและเป็นญี่ปุ่นมาก เมื่อฉันนำกลิ่นเข้าไป ก็รู้สึกเหมือนทั้งสองเป็นของคู่กัน ตั้งแต่หาสถานที่จนถึงลงมือทำโปรเจกต์ ทุกอย่างราบรื่นจนน่าแปลกใจ ฉันจึงคิดว่านี่อาจเป็นของขวัญที่ญี่ปุ่นมอบให้ฉัน
ที่มา: Kilala.vn
